डा. भोजराज अधिकारी
चिकित्सक पेशा सुरक्षित हुनुको लागि विभिन्न कारणहरु मध्ये राज्यले चिकित्सा पेसालाई विभिन्न ऐन नियमहरु कार्यन्वयनमा ल्याउन नसक्नु हो। स्वास्थ्यकर्मी तथा स्वास्थ्यसंस्था सुरक्षित ऐनलाई राम्रोसँग कार्यान्वयन नगरेको अवस्था छ । त्यसकारण राज्यको नीतिगत तहमा नै गलत छ।
पछिल्लो समयमा धेरै मिडिकल सुविधा लाई औल्याउँदै जादा चिकित्सकले दिने सेवा र सेवाग्राहीले पाउने सेवाहरूको बीचको बुझाइ राम्रो सँग थाहा नपाउँदा धेरै चुनौती खेप्नुपरेको देखिन्छ। चिकित्सकले कहिलेकाहीँ आफू के उपचार गर्दै छु भनेर पनि सेवाग्राहीलाई बुझाउन नसक्नु र सेवाग्राहीहरुले पनि सबै विरामीहरु निको हुन्छ भन्ने सोचका कारणले र काउन्सिलको अभावले चिकित्सक पेशा सुरक्षित हुन सकेको छैन।
त्यस्तैगरी अहिले बिस्तारै इन्भेस्टकेटिभ उपचार आयो जुन प्रमाणको आधारमा औषधि उपचार आएको छ । प्राइभेट अस्पतालहरू पनि धेरै खुलेका छन् राज्यको अस्पतालमा पनि राज्यको राम्रोसँग निगरानी पुग्न सकेको छैन त्यसकारण सरकारी अस्पतालमा सेवा लिनेको सङ्ख्या धेरै बढ्ने र त्यहीअनुसार गुणस्तरीय सेवा वढाउन नसक्दा विभिन्न हाताहाति वा घटनाहरु भइरहेको हुन्छ।
प्राइभेट अस्पतालहरूमा उचित monetering नपुग्ने र अलिकति कमर्सियल भ्युबाट व्यापार व्यवसायबाट सेवा र ब्यापार दुइटा जोडिएको हुनाले खालको उपचारको क्रममा घटनाहरू हुनसक्छन् । कहिलेकाहीं घटनाहरु लाई फाइदा लिएर राज्यलाई वा अरुलाई असुरक्षित देखाउने भएको छ । चिकित्सकले सेवा दिने हो त्यो नभएर रिफर गर्नुपर्ने बिरामीलाई गर्न नसकेर वा नगर्नुपर्ने बिरामीलाई रिफर गरेर यसरी विभिन्न घटनाहरू घटेको पाइएको छ।
यसलाई नियन्त्रण गर्नुको लागि ऐन नियम कानुन र राज्यको नीति बलियो हुनुपर्छ सरकारी तथा प्राइभेट सबै संस्थाहरूको राज्य निर्देशिका र नियम परिधिभित्र चल्नुपर्दछ।
बिरामी र डाक्टरको सम्बन्ध एउटा शिक्षक र विद्यार्थी जस्तो हुनुपर्छ। साथी साथी जस्तो हुनुपर्छ यसमा दुई पक्ष मान्नुहुँदैन। सेवा र व्यवसाय दुवैलाई प्राइभेट अस्पतालहरुमा कसरी व्यवस्थित बनाउने भन्नेबारेमा सहमति हुनु जरुरी छ। आधारभूत सेवा लिने ठाउँमा विशेषज्ञ सेवा लिने अस्पताल र चिकित्सक विशेषज्ञहरूको उचित पहिचान र व्यवस्थापन गर्न जरुरी छ।
(वरिष्ठ फिजिसियन डा. अधिकारी भरतपुर अस्पतालका अध्यक्ष हुनुहुन्छ।)
